fbpx

เจดีย์ในภูฏาน มีที่มาที่ไปอย่างไรกัน

Bhutan 108 Stupas

 

108 สถูปที่ช่องเขาโดชูลา

   หากได้ไปเที่ยวภูฏาน สิ่งที่จะเห็นอยู่ตลอดทางคือ เจดีย์ ชาวภูฏานเรียกว่า โชร์เต็น ซึ่งมีทั้งเล็ก ทั้งใหญ่ บางองค์ก็ตั้งอยู่ตรงกลางถนนก็มี บางองค์ก็อยู่ริมแม่น้ำ 
    แล้วแบบนี้เจดีย์ หรือ โชร์เต็นในภูฏานมีที่มีที่ไปยังไง มีความหมายยังไง โอ๊ย…คำถามเต็มหัวไปหมด งั้นมาเฉลยกันดีกว่า   

     เจดีย์ ในภาษาภูฏาน เรียกว่า โชร์เต็น Chorten (ภาษาสันสกฤตเรียกสถูปหรือเจดีย์) ถือเป็นที่รองรับสักการบูชา และในเขตหิมาลัยยังนับถือกันว่าเป็นสัญลักษณ์แทนหัวใจของพระพุทธ จึงทรงความศักดิ์สิทธิ์อย่างยิ่ง ชาวภูฏานจะกระทำทักษิณาวรรต (การเดินเวียนขวา) รอบพระเจดีย์เพื่อแสดงออกซึ่งศรัทธาปสาทะ และเพื่อสร้างสมบุญกุศลให้กับตนเอง

     ตำนานทางพุทธศาสนาระบุว่า การสร้างเจดีย์มีขึ้นเป็นครั้งแรกในอินเดียและสร้างขึ้นเพื่อใช้เป็นที่เก็บรักษาพระบรมสารีริกธาตุของพระพุทธองค์ ซึ่งกษัตริย์จากแว่นแคว้นต่างๆได้รับแบ่งสันปันส่วนไป หลังงานถวายพระเพลิงพระพุทธสรีระเสร็จสิ้นลง เจดีย์จึงได้กลายมาเป็นสถานที่แห่งการสักการบูชานับจากนั้นเป็นต้นมา

        เจดีย์ มีองค์ประกอบทั้งหมดห้าส่วน เป็นสัญลักษณ์แทนธาตุทั้งห้า ได้แก่ ฐานแทนธาตุดินองค์ระฆังแทนธาตุน้ำ ฉัตร 13 ชั้นแทนธาตุไฟ พระอาทิตย์กับพระจันทร์แทนธาตุลม รัศมีส่วนยอดแทนอากาศธาตุ (เชื่อกันว่าเป็นธาตุที่ห่อหุ้มจักรวาลเบื้องบนเอาไว้) นอกจากนี้ฉัตรทั้ง 13 ชั้นยังหมายถึงขั้นตอนสำคัญทั้ง 13 ขั้นที่มนุษย์เราต้องฝ่าฟันไปให้ได้เพื่อให้บรรลุถึงพระนิพพาน

     จนทุกวันนี้การสร้างเจดีย์ในเขตหิมาลัยก็ยังดำเนินอยู่ต่อไป เจดีย์ที่สร้างมีจำนวนนับพันองค์ บ้างสร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึงพระอริยบุคคลท่านสำคัญ บ้างสร้างขึ้นอุทิศส่วนกุศลให้กับผู้ตาย หรือไม่ก็สร้างขึ้นเพื่อสะกดวิญญาณภูตผีปีศาจไม่ให้ออกมารังควานชาวบ้าน

     ในภูฏานจะเชื่อว่า ทุกจุดที่แม่น้ำ 2 สายมาบรรจบกัน จะเป็นที่รวมของวิญญานชั่วร้าย จึงมีการสร้างเจดีย์ หรือวัดไว้ตรงจุดที่แม่น้ำบรรจบกันเพื่อทำการสะกดวิญญาณชั่วร้ายนั้น

Chorten

     เจดีย์ส่วนใหญ่เป็นเจดีย์ปิดทึบ มีขนาดเล็กกะทัดรัด แต่ก็มีบ้างบางองค์ที่สร้างเป็นซุ้มประตูหรือวิหารอยู่ข้างใน (อย่างเจดีย์ที่วัดดุงเซในเขตหุบเขาพาโรและเจดีย์อนุสรณ์ในหุบเขาทิมพู)

     การสร้างเจดีย์มีพิธีกรรมและพิธีการต่างๆเข้ามาเกี่ยวข้องด้วยมากมาย แต่พิธีที่สำคัญที่สุดคือพิธีบรรจุ “ต้นไม้แห่งชีวิต” (แกนไม้จารึกบทสวดมนต์) พระพุทธรูป คัมภีร์และสมบัติทางศาสนาเอาไว้ภายในพระเจดีย์ ก่อนจักทำพิธีสมโภชพระเจดีย์ขึ้นเป็นขั้นตอนสุดท้าย การขุดกรุทำลายพระเจดีย์ถือเป็นความผิดบาปขั้นร้ายแรง

    โชร์เต็น หรือ เจดีย์ หรือ สถูป (Stupa) ที่ใช้กันในภูฏานมีอยู่ทั้งหมด 3 แบบ คือ

     1. ทรงทิเบต ที่ฐานจะเป็นสี่เหลี่ยม มีทรงระฆังคว่ำอยู่ตรงกลาง และมียอดฉัตรอยู่บนสุด

Memorial Chorten

     2. ทรงเนปาล จะเป็นทรงระฆังคว่ำ

Chorten Kora, Trashi Yangtse, Bhutan

     3. ทรงภูฏาน จะมีทรงเป็นรูปสี่เหลี่ยม

108 Stupa
108 Stupa, Dochula Pass, Thimphu, Bhutan

      เวลาเจอเจดีย์ หรือ โชร์เต็น หรือ สถูป ให้เดินวนขวานะคะ การวนขวามีความหมายว่าเดินตามรอยพระพุทธองค์ รวมไปถึงเวลาเดินในวัด ก็วนขวารอบอุโบสถ

คลิีกเพื่อดู โปรแกรมทัวร์ภูฏานทั้งหมด